NEVI: overheid mist jaarlijks 10 miljard besparing met inkoop

15-04-2010 | Bron: NEVI

Het bestuur en (hoger) management realiseren zich nauwelijks wat inkoop aan extra toegevoegde waarde kan genereren voor haar doelstellingen en beleid, aldus NEVI. De focus is nu op 'de goedkoopste', waarbij goedkoop vaak duurkoop blijkt te zijn. Daarnaast is de overheidsinkoop momenteel te gefragmenteerd over de meer dan duizend inkoopafdelingen bij overheidsinstellingen.

De overheid is tot nu toe geneigd het gebrek aan professioneel opdrachtgeverschap te compenseren door een grote nadruk op regulering en juridisering. Een focus op de regels en het proces (rechtmatigheid), in plaats van deze in te zetten voor een optimaal resultaat (doelmatigheid). Het gevolg van dit alles is dat de overheid minder waar voor het geld van de belastingbetaler krijgt dan zou kunnen en dat maatschappelijke waarden (sociaal, duurzaamheid) onderbenut blijven. Bovendien wordt de inkoop hiermee op slot gezet, lijdt vooral het MKB onder de vele regels en gaat veel energie en tijd verloren met procedures.

1. Creëer maximale waarde op alle fronten
Zet bij de inkoopfunctie van de overheid de maximale waarde (best value for the tax payer's money) voorop, binnen de budgetten die zijn vastgesteld. Maximale waarde is prima te combineren met besparingen als deze voortvloeien uit slimmer inkopen. Sterker nog, de focus op maximale waarde levert op termijn nóg lagere prijzen op.

2. Koop slim in, dat bespaart geld en energie
Stap af van de doorgeslagen decentralisatie en kies voor een model van vrijwillige deelname aan raamcontracten. Door de raamcontracten niet voor grote percelen, maar voor relatief kleine percelen af te sluiten, kan ook het MKB partner worden in deze raamcontracten. Dit model wordt met veel (ook financieel) succes in tal van landen toegepast, waaronder GB en Portugal. De EU-regels staan het toe, en het is snel te realiseren.

3. Zorg voor inbedding professioneel inkopen en aanbesteden
De overheid moet haar rol als 'besteder' van het belastinggeld (ruim 120 miljard op jaarbasis) serieus gaan nemen, zowel in termen van organisatie als bestuurlijke verantwoordelijkheid. De 10 miljard aan mogelijke jaarlijkse besparingen zoals NEVI deze inschat, komen vooral voort uit een professioneel, strak geregisseerd inkoopproces. De inkoopfunctie van de overheid moet niet alleen als onderdeel van het operationele beleid benaderd worden, maar vooral ook als onderdeel van het tactisch en strategisch beleid.

Doe dit door:

De bestuurder verantwoordelijk te maken.
De inkoopprofessional leidend te laten zijn bij de realisatie van overheidsbestedingen.
De financieel manager de bestuurder te laten ondersteunen én controleren.

4. Zorg voor adequaat flankerend beleid bij de Aanbestedingswet
Het ontwerp van de nieuwe Aanbestedingswet richt zich met name op de aanbestedingsprocedure zelf en niet op het voortraject en het natraject waar inkoop juist het verschil kan maken. Alleen de Aanbestedingswet is volgens NEVI dus onvoldoende om de inkooppraktijk bij de overheid te professionaliseren. Flankerend beleid is onmisbaar om professioneel opdrachtgeverschap te realiseren. NEVI dringt er bij de politiek op aan om, naast een nieuwe Aanbestedingswet, flankerend beleid te eisen dat Nederland vérder helpt.

NEVI heeft deze voorstellen met nadere onderbouwing opgestuurd aan alle politieke partijen.

Terug